t-reg PDPA Platform

Record Of Processing

RoP Records of Processing Activity คืออะไร การบันทึกรายการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคลจำเป็นไหมใน PDPA

เนื้อหาในบทความ

สำหรับหลากหลายองค์กรน่าจะเริ่มตื่นตัวกันมากหากพูดถึง PDPA หรือ พ.ร.บ. คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เพราะกฎหมายนี้เกี่ยวข้องกับองค์กรโดยตรง ไม่ว่าจะเป็นองค์กรของภาคเอกชน รัฐบาล หรือรัฐวิสาหกิจ เนื่องจากข้อมูลส่วนบุคคลมีอยู่ทุกที่แค่ในองค์กรมีชื่อกับนามสกุลแม้แต่ของบุคลากรในบริษัทก็ถือว่ามีข้อมูลส่วนบุคคลให้คุ้มครองแล้ว

ถ้าดูหลักของกฎหมาย PDPA แล้วกฎหมายนี้เกี่ยวข้องกับ “การดำเนินการเก็บข้อมูลส่วนบุคคลให้คุ้มครองเจ้าของข้อมูล” ซึ่งถ้าดูดี ๆ แล้วจะพบว่าการดำเนินการดังกล่าวเป็นหนึ่งในกระบวนการของ PDPA ซึ่งก็คือ Record Of Processing (RoP) หรือบันทึกการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล คำถามต่อไปจึงมีอยู่ว่า ทำอย่างไรถึงจะตอบโจทย์ PDPA ได้กับภาคองค์กรธุรกิจ

การประกอบธุรกิจกับการนำข้อมูลส่วนบุคคลไปใช้

ในส่วนของการดำเนินธุรกิจทั้งภายในประเทศและต่างประเทศ ข้อมูลส่วนบุคคลถือเป็นเครื่องมือที่สำคัญในการใช้ประโยชน์กับธุรกิจ บางครั้งก็สามารถพูดได้ว่าองค์กรธุรกิจใดมีจำนวนข้อมูลส่วนบุคคลที่มีจำนวนมากก็เปรียบเสมือนมีขุมทรัพย์มหาศาลอยู่ในมือ

แต่เพราะยุคสมัยที่เปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งในทางด้านสังคม และด้านเทคโนโลยี มีการใช้ข้อมูลหลากหลายวัตถุประสงค์ด้วยกันจนทำให้เกิดข้อพิพาท ด้วยสาเหตุนี้เององค์กรภาคธุรกิจทั้งในประเทศและต่างประเทศจึงเริ่มตระหนักและให้ความสำคัญต่อข้อมูลส่วนบุคคล ภาครัฐก็เริ่มเล็งเห็นว่าการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลของบุคคลธรรมดาในฐานะเจ้าของข้อมูลมีความสำคัญและจำเป็นต้องออกกฎหมายเพื่อคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลของประชากรทุกคน

แต่กฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลไม่ได้มีขึ้นพร้อมกันเป็นสากล บางภาคพื้นที่มีการบังคับใช้กฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลมาระยะหนึ่งแล้วดังที่เห็นในข่าวว่าฝั่งยุโรป (EU) บังคับใช้เป็นกฎหมายที่เราเรียกว่า GDPR ก่อนที่อื่นจะเริ่มตระหนักและบังคับใช้ในรูปแบบของกฎหมายต่างกันไป

และก็คงไม่พูดถึงประเทศไทยของเราไม่ได้ เพราะอีกไม่นานเราจะเริ่มบังคับใช้กฎหมายนี้แล้วในวันที่ 1 มิ.ย. 2565 ในช่วงระยะเวลาการเตรียมความพร้อมขององค์กรก่อนที่กฎหมายจะบังคับใช้ องค์กรต่าง ๆ ในฐานะผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล (Data Controller) ซึ่งมีอำนาจหน้าที่ในการจัดเก็บ ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลของเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคล ได้เวลาที่ต้องเริ่มดำเนินการทำ RoP โดยต้องมีการเริ่มบันทึกทุกกิจกรรมที่นำข้อมูลส่วนบุคคลไปใช้ ไม่ว่า Data นั้นจะเป็นภายนอกหรือภายในขององค์กร ไม่ว่าเพื่อประโยชน์การดำเนินธุรกิจขององค์กร เช่น ข้อมูลลูกค้าคู่ค้าหรือบุคคลอื่นหรือไม่กระทั่งภายในองค์กร เช่น พนักงานกรรมการก็ล้วนเป็นเจ้าของข้อมูลสมควรทั้งสิ้น


ขั้นตอนการทำ RoP Records of Processing Activity (บันทึกรายการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล)

สำหรับ RoP นั้น แต่ละองค์กรสามารถดำเนินการได้ในทั้งรูปแบบของเอกสาร หรือรูปแบบดิจิทัล เพื่อมาจัดทำบันทึกรายการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล แต่รายละเอียดสำคัญ ๆ ที่จำเป็นต้องระบุใน RoP มีดังต่อไปนี้

ขั้นตอนการทำ ROP
  1. สำรวจข้อมูลส่วนบุคคล ในส่วนของข้อมูลส่วนบุคคลที่องค์กรมีการจัดเก็บรวบรวมใช้หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลของข้อมูลส่วนบุคคล หรือว่าเราเรียกว่า Data Recording ทั้งที่เป็นในส่วนของข้อมูลทั่วไปข้อมูลอ่อนไหวเรามีการจัดเก็บข้อมูลอะไรบ้าง เช่น ชื่อ ที่อยู่ อีเมล หมายเลขโทรศัพท์ หรือข้อมูลอ่อนไหว อาทิเช่น ข้อมูลสุขภาพ ศาสนา ข้อมูลสหภาพแรงงาน ข้อมูลพันธุกรรม ข้อมูลชีวภาพ พฤติกรรมทางเพศ ประวัติอาชญากรรม เป็นต้น
  2. วัตถุประสงค์ ของการจัดเก็บรวบรวมใช้หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลองค์กรของท่านมีการนำบันทึกวัตถุประสงค์ในการรวบรวมใช้หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลเพื่ออะไรบ้างในทางกฎหมายได้ในการใช้หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลดังกล่าวภายในองค์กร
  3. ระยะเวลาการจัดเก็บหรือรักษาข้อมูลส่วนบุคคล มีการดำเนินการเพื่อจัดเก็บดูแลรักษาในแต่ละกิจกรรมเท่าไหร่และใช้หลักเกณฑ์วิธีการหรือเงื่อนไขตามกฏหมายหรือระเบียบใดเป็นเกณฑ์ในการจัดเก็บ เนื่องจากระยะเวลาการจัดเก็บมีความจำเป็นอย่างยิ่งหากไม่มีความจำเป็นในการจัดเก็บหรือรักษาข้อมูลส่วนบุคคลดังกล่าวแล้วกฎหมายกำหนดให้ทำลายในส่วนของข้อมูลส่วนบุคคลที่ไม่จำเป็นทันที
  4. แหล่งที่มาของข้อมูลการจัดเก็บข้อมูลส่วนบุคคลไม่ว่าจะเป็นในส่วนของบุคคลภายนอกหรือบุคคลภายในการได้มาซึ่งข้อมูลสมควรดังกล่าว อาทิเช่น ได้มาจากเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคลโดยตรง หรือมีการส่งต่อข้อมูลส่วนบุคคลจากบุคคลอีกคนหนึ่งมายังหน่วยงานในฐานะผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล หรือ Data Controller
  5. มีการส่งต่อหรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลหรือไม่ และปลายทางมีมาตรการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลหรือไม่ ในส่วนนี้การส่งต่อ หรือ เปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลไปยังปลายทางซึ่งเป็นผู้รับข้อมูลส่วนบุคคลหรือเรียกว่าผู้ประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล ดังนั้นจึงจำเป็นต้องมีกระบวนการวิธีการที่มารองรับเพื่อคุ้มครองความปลอดภัยข้อมูลส่วนบุคคลที่เรานำส่งไป ทั้งการทำบันทึกข้อตกลงการประมวลผลข้อมูลบุคคลหรือเราต้องดูว่าในส่วนของ ประเทศปลายทางที่รับข้อมูลส่วนบุคคลจากเราไปมีมาตรฐานการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลหรือกฎหมายที่รองรับเกี่ยวกับการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลหรือไม่เพื่อเป็นการป้องกันและคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลของเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคลที่เรามีหน้าที่คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลดังกล่าว

กรอบในการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล

แล้วถ้าต้องพูดถึงหลักในการเก็บข้อมูลส่วนบุคคลที่สำคัญเช่นนี้ก็คงต้องพูดถึงกรอบในการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลตาม Guidelines Governing the Protection of Privacy and Transborder Data Flows of Personal Data ของ The Organization for Economic Cooperation and Development (OECD) ได้วางหลักพื้นฐานของข้อมูลส่วนบุคคลที่องค์กรนำมาประมวลผลควรอยู่ใน 8 ประการ ดังต่อไปนี้

  1. หลักข้อจำกัดในการจัดเก็บ : ในการดำเนินการจัดเก็บข้อมูลส่วนบุคคลในองค์กรต้องชอบด้วยกฎหมายและใช้วิธีการจัดเก็บที่เป็นธรรมและเหมาะสมเจ้าของข้อมูลทุกคนต้องรู้และได้รับความยินยอมจากเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคลก่อน
  2. หลักคุณภาพ : ในการดำเนินการจัดเก็บข้อมูลส่วนบุคคลจะต้องเกี่ยวข้องกับวัตถุประสงค์ที่กำหนดขึ้นมาจะนำไปใช้เพื่อประโยชน์อะไรและเป็นไปตามอำนาจหน้าที่และวัตถุประสงค์ในการดำเนินการตามกฏหมายกำหนดนอกจากนั้นข้อมูลส่วนบุคคลดังกล่าวจะต้องมีความถูกต้องสมบูรณ์ทำให้เป็นปัจจุบันหรือทันสมัยอยู่เสมอ
  3. หลักการกำหนดวัตถุประสงค์ : กล่าวคือในการดำเนินการจัดเก็บข้อมูลส่วนบุคคลต้องกำหนดวัตถุประสงค์ในการจัดเก็บข้อมูลทุกคนเพื่ออะไรกำหนดระยะเวลาการจะคิดเท่าไหร่
  4. หลักข้อจำกัดในการนำไปใช้ : จะต้องไม่มีการเปิดเผยหรือปรากฏในลักษณะอื่นที่นอกเหนือจากวัตถุประสงค์
  5. หลักการรักษาความมั่นคงปลอดภัย : ในการดำเนินการจัดเก็บข้อมูลควรจะต้องมีมาตรฐานในการจัดเก็บความมั่นคงปลอดภัยที่เหมาะสม กับข้อมูลส่วนบุคคล
  6. หลักการเปิดเผยข้อมูล : ในการดำเนินการเปิดเผยข้อมูลไปยังบุคคลควรมีประกาศมาให้ทราบโดยทั่วกันหากมีการปรับปรุงแก้ไขหรือพัฒนาแนวนโยบายหรือแนวปฏิบัติที่เกี่ยวกับข้อมูลสุคนควรเปิดเผยหรือประกาศไว้ให้ชัดเจนรวมทั้งให้ข้อมูลใดๆ ที่สามารถระบุเกี่ยวกับงานของรัฐผู้ให้บริการรวมทั้งที่อยู่ของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลด้วย
  7. หลักการมีส่วนร่วมของบุคคล : ในการดำเนินการเก็บรวบรวมข้อมูลส่วนบุคคลต้องให้บุคคลซึ่งเป็นเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคลได้รับแจ้งยืนยันจากหน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวกับรวบรวมหรือจัดเก็บข้อมูลทุกคนดังกล่าวหรือไม่ภายในระยะเวลาที่เหมาะสม
  8. หลักความรับผิดชอบ : ในการดำเนินการเก็บข้อมูลส่วนบุคคลองค์กรในฐานะผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลต้องปฏิบัติตามนโยบายและแนวทางการปฏิบัติในการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล

การบันทึกรายการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล (Records of Processing Activity: RoP) จึงเป็นเครื่องมือสำคัญเครื่องมือหนึ่งในการขับเคลื่อนขององค์กรในฐานะผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล ทำให้องค์กร มีการปฏิบัติตามกฎหมาย PDPA และมีการบริหารจัดการข้อมูลส่วนบุคคลในมืออย่างมีรูปแบบ และกระบวนการ รวมถึงขั้นตอนที่ชัดเจน เพื่อรองรับในกรณีที่มีการรั่วไหลของข้อมูลส่วนบุคคลของในองค์กรอย่างมีประสิทธิภาพ

FREE EVENT
ร่วมรับฟังแนวทางการรับมือเมื่อเกิดเหตุละเมิดข้อมูลส่วนบุคคล เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับองค์กรของท่านในการรับมือกับเหตุละเมิดที่อาจเกิดขึ้น โดยผู้เชี่ยวชาญผู้มีประสบการณ์ให้คำปรึกษาด้านกระบวนการ PDPA สำเร็จแล้วกว่า 60 องค์กร และได้รับ Certificate จากสถาบันดิจิทัล (DCT) และมาตรฐานสากล ICDL หลักสูตร Personal Data Protection
RELATED POST
Consent คือ
Case Study

Lesson Learn จาก Google Consent สำคัญแค่ไหน? ทำไมบริษัทใหญ่ๆ มักตกหลุมพราง Consent

Consent คือ พื้นฐานของกฎหมาย GDPR กฎหมาย PDPA และกฎหมายคุ้มครองข้อมูลอื่น ๆ  ซึ่งดูเป็นเรื่องที่ไม่ซับซ้อนเท่ากับขั้นตอนอื่น

อ่านต่อ »
ยิงแอด ข้อมูลส่วนบุคคล
t-reg news

ยิงแอดไม่ง่ายอีกต่อไป เมื่อโฆษณาโผล่ตาม ข้อมูลส่วนบุคคล ที่ User ค้นหา

เรื่องนี้ช้ำใจทีม Marketing แน่นอน เพราะการยิงแอดที่คุณต้องศึกษาอยู่แต่เดิมที่ยากอยู่แล้ว ในอนาคตจะยากขึ้นไปอีกเพราะ “ข้อมูลส่วนบุคคล”

อ่านต่อ »
บริษัทมหาชนในไทยต้องวุ่น เมื่อ Hacker ล้วงข้อมูลส่วนบุคคล
t-reg news

บริษัทมหาชนในไทยต้องวุ่น เมื่อ Hacker ล้วง ข้อมูลส่วนบุคคล

เริ่มปีใหม่ 2021 พร้อมปวดหัวกับ Hacker กันตั้งแต่ต้นปี เพราะบริษัทจำกัด (มหาชน) แห่งหนึ่งในไทยทำข้อมูลส่วนบุคคลรั่วไหล!

อ่านต่อ »
ต้องทำ PDPA ไหม
t-reg knowledge

พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล ใครต้องทำ ?

ไม่นานมานี้มีกระแสของ “พ.ร.บ. คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล” แต่ยังมีหลายๆ คนอาจมองว่าไกลตัวอยู่
แน่ใจรึเปล่าว่า พ.ร.บ. คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล ไม่ได้เกี่ยวกับคุณ?

อ่านต่อ »

ส่งต่อบทความดีๆ ได้ที่นี่